YAZARLAR

Süleyman Kasım Şener

BİZ

Semra Şener

ATAMA ÖZLEM

HAVVA ÇETİNTÜRK

KAPLUMBAĞA ve BEN

Asuman Dokuzlu

UTANIYORUZ ATAM!!!

Halil Kanargı

YÜREK DİLSİZ KALIR

Mesut Çelik

Vefakar Ülkem

Gönül Şahin Mezkit

15 Temmuz günü



Mesut Mezkit

İLHANLILARIN MUHTEŞEM VAKFI: ŞENB-İ GÂZÂN KÜLLİYESİ

ŞENB-İ GÂZÂN KÜLLİYESİ

İlhanlı hükümdarı Gâzân Han (1295-1304) İslâmiyet'i kabul edip tahta geçti. Büyük bir îmâr faaliyetine başladı. Başşehir Tebriz'de Şenb-i Gâzân isimli muhteşem bir hayır külliyesi yaptırmıştı. Şenb-i Gâzân'ın inşasına 5 Ekim 1297 tarihinde başlandı ve yedi yıl sürdü. Gâzân Han'ın kurduğu vakıfta, hayır işleri için şu hususlara tahsisat ayrılmıştı:

Her yıl Gâzân Han'ın vefât yıldönümünde türbeyi ziyaret edenlere ve Kur'ân-ı Kerîm hatimleri esnasında verilecek olan sadaka ve yemek giderleri için.

Cuma geceleri mescit, hankâh ve medrese ehli ile diğer bazı kimselere verilecek tatlı için. Âşûra, Berât kandili vb. dinî gün ve geceler ile bayramlarda yapılacak masraflar için.

Her zaman 100 yetim çocuğa Kur'ân öğretip onları yetiştirecek olan mektebin giderleri için. Her yıl fakir ve ihtiyaç sahibi kimselere dağıtılmak üzere alınacak 2 bin adet elbise için.

Yüz çocuğun bayramlığı, yıllık masrafları, sünnet edilmesi ve bu işi yapacak beş muallim, beş vazifeli ve küçük çocukların yanında vazifeli beş bakıcı ile mektepteki diğer bütün masraf için.

Her yıl yüz adet Kur'ân-ı Kerîm satın alınması için. Sokakta kalan çocukların toplanması, büluğa erip bir sanat veya meslek sahibi oluncaya değin yetiştirilmesi ve bu işi yapacak sütannelere verilecek maaş ve ihtiyaç maddelerinin karşılanması için. Tebriz'de vefat edecek olanlardan; kimsesiz, yoksul ve yabancıların kefenlenip defnedilmesi masrafı için.

Kış mevsiminde kuşlara verilecek yem masrafı için. Her yıl dul, kimsesiz ve yoksul 500 kadından her birine verilecek yaklaşık 3,5 kilo temiz pamuk için. Köle, uşak ve küçük çocukların su taşırken kırdıkları testileri -efendilerinden korkarak üzülmemeleri için- değiştirip yerine yenisinin verilmesi için.

Tebriz şehri yollarının taştan temizlenmesi ile su kanalları ve arkların ayıklanması için.

İlhanlı Devleti'nin yıkılması, 16. ve 17. yüzyıllarda Osmanlı Devleti ile Safevîler arasındaki savaşlar ve Tebriz'de sık sık olan depremler neticesinde Şenb-i Gâzân yavaş yavaş tahrip oldu. Şenb-i Gâzân külliyesinden maalesef geride hiçbir iz kalmadı. (Yedikıta Tarih ve Kültür Dergisi)

03.08.2017
Bu yazı 220 defa okundu.

Diğer Yazıları